Περίληψη:
Εισαγωγή: Η γήρανση του παγκόσμιου πληθυσμού αντικατοπτρίζει την αύξηση του επιπολασμού της γνωσιακής έκπτωσης, με ποικιλία παραγόντων τροποποιήσιμων και μη να ασκούν σημαντική επίδραση στην έκβαση και συμπτωματολογία της νόσου. Η επιστημονική κοινότητα έχει προσανατολιστεί κυρίως στον τρόπο με τον οποίο η διατροφή επηρεάζει τον κίνδυνο εμφάνισης γνωσιακής εξασθένησης και δεν έχει διερευνήσει πλήρως τους μηχανισμούς με τους οποίους μεταβάλλεται η διαιτητική πρόσληψη, καθώς αλλάζει η γνωσιακή κατάσταση.
Σκοπός: Σκοπός της παρούσας εργασίας αποτελεί η διερεύνηση των αλλαγών στη διαιτητική πρόσληψη μακροθρεπτικών συστατικών σε σύγκριση με τη γνωσιακή εξασθένηση, με στόχο την καλύτερη κατανόηση της διατροφικής συμπεριφοράς και την επίδρασής της στη γνωσιακή λειτουργία.
Μεθοδολογία: Το δείγμα της μελέτης κατά την εισαγωγή των ατόμων στο πρωτόκολλο (Αξιολόγηση 1) περιλάμβανε 189 άτομα άνω των 40 ετών με φυσιολογική γνωσιακή λειτουργία ή ήπια γνωσιακή έκπτωση. Αξιολογήθηκαν οι αλλαγές στη μέση ημερήσια πρόσληψη ενέργειας και μακροθρεπτικών συστατικών ανάμεσα σε άτομα με φυσιολογικό και παθολογικό αμυλοειδές κατά την εισαγωγή τους στη μελέτη (Αξιολόγηση 1) και έπειτα από 1 έτος παρακολούθησης (Αξιολόγηση 2). Η γνωσιακή λειτουργία αξιολογήθηκε σύμφωνα με την ύπαρξη φυσιολογικού ή παθολογικού αμυλοειδούς στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό, ενώ η διαιτητική πρόσληψη καταγράφηκε μέσω 4 ανακλήσεων 24ώρου.
Αποτελέσματα: Στην Αξιολόγηση 1 εισήχθησαν στη μελέτη 189 άτομα με μέσο όρο ηλικίας τα 64,6 9,8 έτη, με το 65,3% του δείγματος της μελέτης να εμφανίζει φυσιολογική γνωσιακή λειτουργία, ενώ το 34,7% διαγνώστηκε με MCI. Στο συγχρονικό σκέλος της μελέτης, κατά την Αξιολόγηση 1 δεν παρατηρήθηκε καμία διαφορά μεταξύ των ατόμων με φυσιολογικό και παθολογικό αμυλοειδές αναφορικά με την ημερήσια πρόσληψη ενέργειας και μακροθρεπτικών συστατικών και το ποσοστό κάλυψης της ενέργειας από αυτά. Στον ετήσιο επανέλεγχο (Αξιολόγηση 2) η σχέση μεταξύ των ατόμων με φυσιολογικό και παθολογικό αμυλοειδές και της αλλαγής της ημερήσιας πρόσληψης ενέργειας και μακροθρεπτικών συστατικών δεν εμφανίζει κάποια διαφορά, ενώ ταυτόχρονα τα αποτελέσματα ανέδειξαν ότι τα άτομα με φυσιολογικό αμυλοειδές παρουσιάζουν κατά 1% χαμηλότερη ποσοστιαία ενεργειακή συνεισφορά προερχόμενη από τις πρωτεΐνες (p=0,025) και κατά 3% υψηλότερη από τους υδατάνθρακες στην ομάδα ατόμων με φυσιολογικό αμυλοειδές, σε σχέση με τα άτομα με παθολογικό (p=0,014). Στο προοπτικό σκέλος, η μέση ημερήσια πρόσληψη ενέργειας και μακροθρεπτικών συστατικών το ποσοστό συνεισφοράς των πρωτεϊνών στην ενεργειακή πρόσληψη εμφανίζεται μειωμένο κατά 1,278% (p=0,034) στα άτομα με φυσιολογικό αμυλοειδές, σε σχέση με εκείνα με παθολογικό, ενώ όσον αφορά την ημερήσια πρόσληψη ενέργειας και μακροθρεπτικών συστατικών δεν εμφανίζεται διαφορά. Οι παραπάνω σχέσεις προκύπτουν μετά από προσαρμογή των μοντέλων για την ηλικία, το φύλο και το επίπεδο εκπαίδευσης.
Συμπεράσματα: Η παρούσα μελέτη υποδεικνύει ότι τα άτομα με παθολογική συσσώρευση αμυλοειδούς βήτα στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό αυξάνουν την κατανάλωση πρωτεΐνης σε διάστημα ενός έτους, σε σύγκριση με εκείνα με φυσιολογική συσσώρευση. Τα ευρήματα αυτά τονίζουν την ανάγκη για περαιτέρω διερεύνηση της σχέσης μεταξύ νευροεκφυλιστικών διεργασιών και διατροφικών συνηθειών, προκειμένου να αναπτυχθούν στοχευμένες παρεμβάσεις πρόληψης της γνωσιακής έκπτωσης.
Λέξεις-κλειδιά:
μακροθρεπτικά συστατικά, Γνωσιακή Λειτουργία, διαιτητική πρόσληψη, ενήλικες άνω των 40 ετών